شما بی گناه شمرده می شوید تا زمانی که ثابت شود طبق قانون مقصرهستید. اگر هم متهم به جرم شوید، حق دفاع دارید.



بر اساس اصل برائت، وظیفه ی اثبات جرم در یک دادگاه صالح برعهده کسی ]دادستان[ است که ادعای وقوع آن را مطرح کرده است. بر خلاف باور رایج، متهم هیچ وظیفه ای برای اثبات بی گناه بودن خود ندارد واین وظیفه دادستان است که دلایل اثبات جرم را بر اساس شواهد و مدارک کامل، شفاف، واقعی و محکمه پسند اثبات کند. در واقع به زبان ساده تر، یک فرد تا زمانی که دلایل و شواهد کافی برای گناهکار بودن وی وجود نداشته باشد، بی گناه است.



قوانین چه می گویند؟



در کشورهای دموکراتیک اصل برائت جزو حقوق قانونی متهم در دادگاه قلمداد می شود همچنین در اسناد حقوق بشری از جمله اعلامیه ی جهانی حقوق بشر سازمان ملل متحد ماده 11، پارگراف اول بیان می شود:



"هـر کس بـه بزه کاری متهم شـده باشـد بـی گناه محسـوب خواهـد شـد تـا وقتیکـه در جریـان یـک دعـوای عمومـی کـه در آن کلیـه تضمیـن هـای الزم برای دفاع او تلمین شـده باشـد تقصیـر او قانونا محرز گردد."



میثاق حقوق مدنی و سیاسی در راستای اعلامیه ی جهانی حقوق بشر و در ماده 14 بند 2 تاکید می کند که "هر كس‌ به‌ ارتكاب‌ جرمي‌ متهم‌ شده‌ باشد حق‌ دارد بي‌گناه‌ فرض‌ شود تا اين‌ كه‌ مقصر بودن‌ او بر طبق‌ قانون‌ محرز بشود."



همچنین قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، با تاکید بر این اصل بیان می کند تا زمانی که جرم فردی در دادگاه صالح به اثبات نرسیده است، فرد بیگناه تلقی می شود.



سیر تاریخی



تعهد به اجرای اصل برائت در قوانین کشورهای دنیا نمایانگر پیشرفت شگرف در سیستم حقوقی آنها و همچنین گذار از رویکردهای غیر انسانی دادگاههای تفتیش عقاید در قرون وسطا است.



در واقع، اصل برائت یا فرض بر بی گناهی یک فرد یکی از پایه های اساسی نظامهای دموکراتیک را تشکیل می دهد. این حق یکی از حقوق اساسی بشر شمرده می شود که زمینه ساز شرایط برای تبلور دیگر حقوق از جمله حق آزادی بیان است.